1. WPROWADZENIE

Każdego roku przybywa do Norwegii wiele osób, by tu mieszkać i pracować. Niestety, czasem dochodzi do wypadków przy pracy i można doznać urazów bądź też zapaść na chorobę zawodową. Osoby, które spotka jedno z powyższych nieszczęść mogą skorzystać z prawa do szeregu świadczeń w ramach systemu ubezpieczeń społecznych lub też odszkodowania ze strony firmy ubezpieczeniowej pracodawcy. Wypunktowanie wszystkich uprawnień zajęłoby wiele miejsca, jednakże miejmy nadzieję, że i poniższe zestawienie okaże się pomocne.

2. URAZY-PRAWA ZWIĄZANE Z UBEZPIECZENIEM I ODSZKODOWA- NIEM

Kto ma prawo do odszkodowania za obrażenia poniesione w miejscu pracy?

Wszyscy pracownicy/zatrudnieni, którzy doznali obrażeń pracując dla norweskich pracodawców mają prawo do odszkodowania. To samo dotyczy pracowników pracujących dla zagranicznych firm, które prowadzą swą działalność na terenie Norwegii, gdy firmy te zobowiążą się uiścić składki ubezpieczeniowe za swych pracowników w Norwegii.

Zarządzenie o odszkodowaniu z tytułu obrażeń poniesionych w miejscu pracy dotyczy jedynie pracowników/zatrudnionych. Pod pojęciem „pracownika” rozumie się każdą osobę pracującą/wykonującą usługi na rzecz pracodawcy. Może to być osoba zatrudniona na stałe bądź w zastępstwie; osoba pracująca na cały etat bądź w niepełnym wymiarze godzin. Ustawa/zarządzenie nie dotyczy osób prowadzących własną działalność gospodarczą.

Poszczególni pracodawcy zobowiązują się ubezpieczyć swych pracowników. Ale nawet jeśli pracodawca nie ubezpieczył swych zatrudnionych od obrażeń poniesionych w miejscu pracy, nieubezpieczeni pracownicy mają prawo do odszkodowania. Osoby pracujące na czarno, nie posiadające pozwolenia na pobyt itp. także mają prawo do odszkodowania.

Poinformuj o wypadku!

Bardzo istotne jest jak najszybsze poinformowanie o wypadku zakładu ubezpieczeń społecznych oraz tego towarzystwa ubezpieczeniowego, w którym pracodawca wykupił ubezpieczenie od obrażeń poniesionych w miejscu pracy. Jeżel pracodawca nie wykupił takowego ubezpieczenia, należy o sprawie poinformować Związek ds. Ubezpieczeń od Obrażeń Nabytych w Miejscu Pracy (norw. Yrkesskadeforsikringsforeningen) w Oslo.

O wypadku należy poinformować na piśmie, można to uczynić po angielsku. Dokument powinien zawierać dane osobowe oraz informacje o urazie/nabytej chorobie, o tym, kiedy uraz miał miejsce, nazwę i adres pracodawcy itd. Towarzystwa ubezpieczeniowe mają własne formularze, które należy wypełnić.

O sprawie należy poinformować jak najszybciej. Zwłoka może spowodować utratę prawa do odszkodowania. Prawo do odszkodowania z tytułu odniesionych w miejscu pracy obrażeń przestaje przysługiwać w trzy lata po upłynięciu tego roku kalendarzowego, w którym poszkodowany zdobył bądź zobowiązany był zapewnić sobie konieczną wiedzę dotyczącą warunków otrzymania odszkodowania.

Jakie warunki muszą być spełnione, aby otrzymać odszkodowanie?

Ustawa o odszkodowaniu z tytułu obrażeń poniesionych w miejscu pracy odnosi się do urazów i chorób doznanych/nabytych „ w pracy, w miejscu pracy i w czasie pracy”.

Typowe obrażenia, jakich można doznać przy pracy, i które uprawniają do odszkodowania to: rany cięte, zmiażdżenia, urazy doznane na skutek upadków itd.

Choroby zawodowe uprawniające do odszkodowania to np. uszkodzenia skórne, uszkodzenia płuc.

Warunkiem wypłacenia odszkodowania jest, by obrażenie/choroba powstały w związku z pracą/środowiskiem pracy, w czasie i miejscu pracy.

Jak wysokie jest odszkodowanie?

Jeśli spełnione są konieczne warunki można domagać się odszkodowania za straty finansowe, np. teraźniejsze i przyszłe wydatki, straty związane z utratą dochodu – teraz i w przyszłości. Dodatkowo wypłaca się odszkodowanie za trwały i znaczny (więcej niż 15% inwalidztwa) uszczerbek na zdrowiu.

Poszczególni poszkodowani pracownicy mogą mieć także szereg uprawnień związanych z systemem ubezpieczeń społecznych.

Ważne jest, by zachować wszelkie rachunki itp. w celu poźniejszego udokumentowania poniesionych strat.

Jak długo trwają procedury?

Sprawy związane z obrażeniami doznanymi w pracy zazwyczaj trwają bardzo długo, często wiele lat. Dzieje się tak m.in. dlatego, że często wypłacenie odszkodowania jest rozważane po tym jak urazy zostaną poddane próbie wyleczenia i sytuacja zdrowotna zostanie ustabilizowana.

Co w przypadku, gdy nie zgadzam się z orzeczeniem towarzystwa ubezpieczeniowego?

W powyższym przypadku możliwe jest złożenie zażalenia do specjalnego biura ds. skarg i zażaleń (Forsikringsklagekontor), które zajmie się sprawą nieodpłatnie.
Można także udać się ze sprawą do sądu, jednakże zazwyczaj wiąże się to ze znaczącym ryzykiem itd.

3. UPRAWNIENIA POSZKODOWANYCH- ZAKŁAD UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH

Kto ma prawo do świadczeń ze strony zakładu ubezpieczeń społecznych?

Pracownicy, którzy doznali urazów/nabyli choroby zawodowe mają prawo do świadczeń z zakładu ubezpieczeń społecznych, jeżeli są jego członkami.

Dlatego też osoby, które doznały urazów w miejscu pracy powinny skontaktować się ze swoim lokalnym biurem ubezpieczeniowym i dowiedzieć, czy przysługuje im prawo do świadczeń.

Osoby objęte systemem ubezpieczeń społecznych uzyskają pełne pokrycie wydatków na pomoc lekarską, leki, specjalistyczny sprzęt, niezbędne pomoce medyczne itd.

Jeżeli pracownik doznał trwałego i znaczącego uszczerbku na zdrowiu/nabył chorobę zawodową to może mieć prawo do odszkodowania za uszczerbek na zdrowiu, które wypłaca się niezależnie od odszkodowania przyznanego przez towarzystwo ubezpieczeniowe.

Ustawa o ubezpieczeniach społecznych zawiera szereg postanowień przyznających rozszerzone uprawnienia, w ramach tego postanowienia szczególne odnoszące się do rent, środków na rehabilitację, środków na przystowanie dla osób, które wskutek urazu stały się niepełnosprawne itd.

Wydział ubezpieczeń społecznych powinien zostać poinformowany o urazie/nabytej chorobie tak szybko, jak to tylko możliwe. Jeżeli informacja nie zostanie przekazana w ściśle określonym terminie może dojść do utraty uprawnień do świadczeń.

4. GDZIE ZWRÓCIĆ SIĘ PO POMOC?

Osoby, które doznały urazów/nabyły choroby zawodowe mogą liczyć na pokrycie kosztów pomocy prawnej, albo przez towarzystwo ubezpieczeniowe albo w oparciu o zarządzenie o darmowej pomocy prawnej ( w drugim przypadku może być konieczne uiszczenie niewielkiej opłaty).

Advokat Thomas Benestad
Advokatfirma Salomon Johansen AS
Postboks 7144 St. Olavs plass
Tullins gate 2, 0130 Oslo
benestad@salomon-johansen.no
tlf: (+ 47 –) 22 98 99 46 (- 40)

URAZY DOZNANE PRZY PRACY- JAKIE PRAWA MI PRZYSŁUGUJĄ?